İşte "Yavaş Zeytinyağı"nın 20 Kriteri!

İşte
Seferihisar Belediyesi ve Seferihisar Doğa Okulu’nun yaklaşık iki yıl süren ortak çalışmasıyla bölgedeki kadim zeytinyağı üretim biçimi mercek altına alındı. Çalışma sonucunda en lezzetli ve sağlıklı zeytinyağını üretmek için ağacın yetiştirilmesinden yağın şişelenmesine kadar geçen süreci kapsayan 20 farklı kriter belirlendi. Zeytinyağı üretiminde bu kriterlerin uygulanması aynı zamanda Seferihisar’ın yaşlı zeytin ağaçlarının korunmasını sağlayacak.

Yavaş zeytinyağı olarak tanımlanan Orhanlı Taşbaskı Zeytinyağı ile belirlenen 20 kriter açıklandı. Bu yağı diğer zeytinyağlarından ayıran en önemli özelliklerden biri zeytinlerin binlerce yıldır olduğu gibi doğal taş değirmende sıkılması ve içine metalik tatlar karışmaması. Yılda en fazla 10 ton kadar satışı gerçekleşiyor. Doğayı ve insan sağlığını aynı anda koruyan yavaş zeytinyağı kriterleri beş başlıkta toplandı. Bunlar sırası ile;

- Ağaçların özelliklerini,

- Zeytinliğin bakımını,

- Biyolojik çeşitliliği ve son olarak

- Zeytinin hasat ve sıkım biçimlerini kapsıyor.

Kriterler arasında yağın deliceye (yabani zeytin) aşılanarak yetiştirilmiş bir zeytin ağacından elde edilmesi, yani ağacın dikim olmaması ve zeytinliğin çevresinde tel bulunmaması gibi konular da yer alıyor. Geliştirdiği bu yöntem, yağı basit bir şekilde sadece asit oranına göre sınıflandırmak yerine, zeytin çekirdeğinin yere düştüğü andan yağın dolum aşamasında kadar çok daha karmaşık ama sağlıklı bir yol öneriyor. Böylelikle sadece tüketicinin sağlığı ve damak tadı değil, aynı zamanda zeytin ağaçları ve ekosistemi de korunmuş oluyor.

Seferihisar Belediye Başkanı M. Tunç Soyer, Seferihisar’ın bir zeytin ilçesi olduğunu açıklayarak uzun yıllar boyunca  ilçe ekonomisinin önemli bir kısmını zeytinyağının oluşturduğunu belirterek konuşmasına şu sözlerle devam etti:

"İki yıl önce temellerini attığımız Seferihisar Doğa Okulu’nun araştırmaları sonucunda geleneksel zeytinliklerle ilgili yepyeni şeyler öğrendik. Ege’nin geleneksel zeytinlikleri yalnızca bir tarım alanı değil, aynı zamanda korunması gereken doğal bir ekosistem. Öyle ki, yaşı yüzlerce yılı geçen zeytin ağaçlarımız bize hem son derece özel bir zeytinyağı sunuyor, hem de birçok canlıya yaşam alanı sağlıyor. İlk örneği yerel Orhanlı Taşbaskı Zeytinyağı olan yavaş zeytinyağıyla hem Seferihisar’ın zeytin ağaçlarını en iyi şekilde koruyacağımıza, hem de Türkiye’nin farklı yerlerindeki zeytin havzalarına ilham kaynağı olacağımıza yürekten inanıyorum".

Seferihisar Doğa Okulu, Anadolu zeytin ağaçlarını yaşatmak için yavaş zeytinyağı kriterlerine uygun yerel yağ çeşitlerini araştırmaya ve belgelemeye devam edeceği açıklandı.



Doğayı ve insan sağlığını aynı anda koruyan lezzetli zeytinyağı üretmenin 20 kriteri şu şekilde belirlendi;

Ağaçlarla ilgili kriterler;
- Yağın deliceye (yabani zeytin) aşılanarak yetiştirilmiş bir zeytin ağacından elde edilmesi ve ağacın dikim olmaması,
- Zeytinliğin tercihen Güney yöne bakması,
- Zeytin arazisinin eğimli veya tümsek yapıda olması,
- Aşılanırken kullanılan ırkın yerli bir ırk olması,
- Ağaçların tercihen yaşlı olması.
 
Zeytinliğin bakımıyla ilgili kriterler;
- Zeytinliğin hiç sulanmaması,
- Zeytinliğin hiçbir şekilde ilaçlanmaması,
- Zeytinlikte hiçbir kimyasal gübre veya başka sentetik ürün kullanılmaması,
- Zeytin toprağının hiçbir makine ile sürülmemesi. Yalnızca atla yüzey sürümü yapılması veya hiç sürülmemesi,
- Zeytinliğin zeytin hasadı zamanı dışında mera olarak kullanılması ve zeytinlerin altında hayvan güdülmesi.
 
Biyolojik çeşitlilik;
- Zeytinliğin etrafına tel çekilmemiş olması, bu surette yaban hayvanlarının dolaşımının özgür olması,
- Zeytin ağaçlarının ekosistem bütünlüğünü koruması,
- Zeytinliğin yüksek biyolojik çeşitliliğe sahip olması,
 
Hasat;

- Zeytinin elle toplanması,
- Zeytin çırpılırken ağaca zarar verilmemesi,
- Hasat sonrasında zeytinin uzun süre bekletilmemesi,
- Zeytinin yağhaneye doğal malzemeler içinde taşınması,
 
Sıkım;
- Yağın taşbaskı tekniği ile sızdırılması,
- Sıkım sırasında yüksek sıcaklıkta su kullanılmaması,
- Sıkım aşamasında yağın santrifüj vb. teknolojik müdahale görmemesi,