Sağlıksız gıdaların vergisi artırılmalı

Sağlıksız gıdaların vergisi artırılmalı
TBMM Obezite Alt Komisyonu, Kovid-19 salgını sürecinde gittikçe artan obezite ile mücadele için, “kola ve gazozdaki şekere sıkı takip, besleyici olmayan gıdaların vergisinin artırılması’’ gibi bir dizi öneride bulundu.

AK Parti İstanbul Milletvekili Belma Satır’ın başkanlığını yaptığı TBMM Dilekçe Komisyonu bünyesindeki, “Obezite Alt Komisyonu” obeziteyle mücadele çalışmalarına devam ediyor. Komisyon tarafından hazırlanan raporda obezitenin azaltılması ve obezite ameliyatları sonrasında oluşan malpraktis (tıbbi kötü uygulama) vakalarının ortadan kaldırılması için hükümete bir dizi tavsiyede bulunuldu.

Komisyon raporunda Cumhurbaşkanlığı’ndan, “toplumun fiziksel aktivitesinin artırılması ve obezitenin önlenmesi/tedavisi amacıyla plana dâhil edilen bisiklet yolu, millet bahçesi ve Obezite Merkezlerinin açılması ile ilgili projelerin takibi ve hızlandırılması”nı istedi. Komisyon, ilgili bakanlıkların bir araya getirilerek, aşırı tüketimi tavsiye edilmeyen, besleyici değeri olmayan gıdaların vergi oranlarının artırılması, sağlıklı beslenmede hayati derecede önemli olan gıdaların vergilerinin de indirilmesini tasviye etti.

Kantine denetim

Raporda, Sağlık Bakanlığı başta olmak üzere bakanlıklara şu önerilerde bulunuldu:

Obezite konusunda, “deneyimli cerrah, donanımlı merkez, iyi hazırlanmış hasta” üçgeninde düzenlemeler hayata geçirilmeli.

Okul çağına gelen çocukların, kreş döneminden itibaren lise eğitimi bitimine kadarki süreçte kilo kontrolü, takibi, spora teşviki, sağlıklı beslenme, okul yemekleri ile okul kantinlerinde yer alacak gıdaların kontrolü noktasında daha fazla inisiyatif alınmalı. Değerlendirme yazılımı çalışmaları daha aktif hale getirilmeli. Elde edilen bilgiler ailelere bildirilip, önlemler konusunda bilgilendirme yapılmalı.

Aile diyetisyenliği uygulamaları ülke genelinde yaygınlaştırılmalı.

Memurlara tarama

Tüm kamu kurum ve kuruluşları çalışanlarının beslenme, fiziksel hareket, düzenli olarak kilo-boy ölçümleri ile Beden Kitle İndeksi hesaplamaları e-Nabız uygulamasına aktarılarak takip edilmeli.

Resmi ve özel okul/kurumların bünyesinde faaliyet gösteren; kantin, kafeterya, yemekhane, büfe, çay ocağı gibi gıda işletmelerinde hazır ambalajlı gıdaların satışı sıkı denetlenmeli.

Obezite ameliyatları; üçüncü basamak bir sağlık tesisiyle koordinasyonu olmaksızın ikinci basamak sağlık tesislerinde yapılamamalı.

Ameliyatı yapan genel cerrahlar, Sağlık Bakanlığı koordinesinde tüm paydaşlar bir araya getirilerek birlikte bir gözetim altında, “Sertifikasyon Eğitim Programı” düzenlenerek eğitilmeli. Obezite sertifikası olmayan hekime bu iş yaptırılmamalı.

İçeceklere sıkı takip

“Türk Gıda Kodeksi Alkolsüz İçecekler Tebliği” baz alınarak özellikle kola, gazoz vb. ikame içeceklerde bulunan şeker miktarı Bakanlık aracılığıyla incelemeye alınmalı ve sonuçları kamuoyu ile paylaşılmalı. Eğer uyumsuzluk var ise, “Türk Ağız Tadı”, ekonomi (yatırımcı-istihdam vb.) gibi nedenler ile obezite arasında denge korunarak kademeli olarak azaltılması yönünde yasal düzenlemeler yapılmalı.

Trans yağa dikkat

Hayvansal kaynaklı yağda doğal olarak bulunan trans yağ hariç olmak üzere tüketiciye sunulan gıdalarda bulunan trans yağ miktarı toplam yağın 100 gramında 2 gramı geçmeyecek şeklinde yapılan değişikliğin sıkı takibi yapılmalı.

Tam buğday ekmeğe teşvik

Sağlıklı beslenme adına beyaz ekmek yerine, tam buğday ve tahıllı statüde sayılan ekmek ve türevlerinin tüketiminin arttırılması için girdisinden alınan vergiler ile satışından elde edilen KDV oranları düşürülmeli ve ulaşılabilirliği artırılmalı.

Kovid-19 etkisini ölçün

 “Kilo Alımı-Hareketsizliğin Artması ve Obezite/Kovid-19 İlişkisine Dair Bulgu ve İstatistikler” derlenerek en kısa sürede kamuoyu ile paylaşılmalı.